เหตุผลใดไทย จึงแพ้คดีปราสาทพระวิหาร

 

 

บทความโดย ประสิทธิ์ ปิวาวัฒนพานิช คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

 

           ...คนไทยไม่ค่อยรู้ความเป็นมาเป็นไปในคดีปราสาทพระวิหารอาจเป็นเพราะว่า ประเทศไทยแพ้คดีนี้ให้กับประเทศเพื่อนบ้านคือกัมพูชา จนทำให้สังคมไทยไม่อยากกล่าวถึงคดีนี้มากนัก...

              ประเด็นเรื่องปราสาทพระวิหารกลายเป็นหัวข้อที่สาธารณชนให้ความสนใจอีกครั้ง เมื่อประเทศกัมพูชายื่นเรื่องการขอเสนอให้ปราสาทพระวิหารเป็นมรดกโลกตาม อนุสัญญา Convention Concerning the Protection of the World Cultural and Natural Heritage โดยที่ประเทศไทยคัดค้านการยื่นฝ่ายเดียวของกัมพูชา โดยอ้างเรื่องความสมบูรณ์ทางวิชาการด้านโบราณคดีและการที่ทั้งสองประเทศยัง ตกลงกันไม่ได้เกี่ยวกับเขตแดน

           แม้คดีนี้จะผ่านความรับรู้ของคนไทยมายาวนานแล้วก็ตามแต่ปรากฏว่ามีคนไทยน้อยมากที่รู้ข้อเท็จจริงและข้อกฎหมายในเรื่องนี้

           เหตุผลที่คนไทยไม่ค่อยรู้ความเป็นมาเป็นไปในคดีปราสาทพระวิหารอาจเป็น เพราะว่าประเทศไทยแพ้คดีนี้ให้กับประเทศเพื่อนบ้านคือกัมพูชา จนทำให้สังคมไทยไม่อยากกล่าวถึงคดีนี้มากนัก

           และด้วยเหตุที่คนไทยรู้จักกับคดีนี้น้อย จึงอาจมีการบิดเบือนข้อมูลได้ง่าย เนื่องจากคดีนี้มีสองประเด็นใหญ่ที่ต้องพิจารณาคือ ประเด็นเรื่องการยอมรับเขตอำนาจศาลและการพิจารณาขั้นเนื้อหา จึงขอแยกอธิบาย ดังนี้

  ประเด็นเรื่องเขตอำนาจศาลโลก

           ประชาชนคนไทยมักจะสงสัยอยู่เสมอว่า ทำไมประเทศไทยต้องไปขึ้นต่อสู้คดีต่อศาลโลกที่กรุงเฮก ประเทศเนเธอร์แลนด์ ทั้งๆ ที่ประเทศไทยมีอธิปไตย มีเอกราช การขึ้นต่อสู้คดีของประเทศไทยมิเท่ากับเป็นการเสียเอกราชหรือ

           ประเด็นนี้ เป็นประเด็นข้อกฎหมายที่สลับซับซ้อน หากใช้ความรู้สึกชาตินิยมหรือสามัญสำนึกย่อมไม่เข้าใจว่าทำไมประเทศไทยต้อง ขึ้นศาลโลก ผู้เขียนจะขออธิบายช่องทางการยอมรับเขตอำนาจศาลโลกเสียก่อนว่ามีวิธีการใด บ้าง การยอมรับเขตอำนาจศาลโลกนั้นทำได้อยู่สามประการคือ

             ประการแรก การยอมรับเขตอำนาจการพิจารณาคดีโดยการเข้าเป็นภาคีอนุสัญญาใดอนุสัญญาหนึ่ง ซึ่งกำหนดว่า หากมีปัญหาในการตีความสนธิสัญญา ให้ศาลโลกเป็นผู้พิจารณา

             ประการที่สอง ประเทศคู่พิพาทตกลงทำความตกลงยอมรับเขตอำนาจศาลโลกเป็นเฉพาะกรณีๆ ไป กล่าวคือ เมื่อเกิดข้อพิพาทขึ้นมาแล้ว รัฐคู่พิพาทได้ทำสนธิสัญญายอมรับเขตอำนาจศาลเฉพาะข้อพิพาทนั้น และ

             ประการที่สาม รัฐได้ทำคำประกาศฝ่ายเดียวยอมรับเขตอำนาจศาล ทั้งนี้ ภายใต้เงื่อนไขที่รัฐกำหนดไว้

           ประเด็นเรื่องการยอมรับเขตอำนาจศาลโลก (ทั้งศาลโลกเก่าและใหม่) ของประเทศไทยนั้นเป็นประเด็นที่คนไทยไม่ใคร่ได้กล่าวถึง อาจเป็นเพราะว่าเป็นประเด็นข้อกฎหมายมากเกินไปประชาชนทั่วไปจึงไม่ค่อยได้ สนใจ

           อีกทั้งทางการก็มิได้ชี้แจงประเด็นนี้ต่อสาธารณชน มากนักทั้งๆ ที่ประเด็นนี้มีความสำคัญอย่างมาก และเป็นประเด็นที่หากมีการกล่าวถึงในวงกว้างแล้วก็อาจมีผลกระทบต่อผู้ เกี่ยวข้องได้ แต่เนื่องจากประเด็นนี้สำคัญ ผู้เขียนจึงมิอาจหลีกเลี่ยงที่จะข้ามไปได้จึงขอกล่าวถึง ดังนี้

           ประเทศไทยได้ทำคำประกาศยอมรับเขตอำนาจของศาลโลก ทั้งหมด 3 ฉบับ ดังนี้

             ฉบับแรกทำเมื่อวันที่ 20 กันยายน ค.ศ. 1929 และเริ่มมีผลใช้บังคับเมื่อวันที่ 7 พฤษภาคม ในปี ค.ศ.1930 โดยคำประกาศยอมรับเขตอำนาจศาลโลกเก่าซึ่งชื่ออย่างเป็นทางการคือ "ศาลประจำยุติธรรมระหว่างประเทศ" (Permanent Court of International Justice : PCIJ) เป็นเวลา 10 ปี

             ฉบับที่สอง รัฐบาลไทยทำคำประกาศโดยมิวัตถุประสงค์เพื่อ "ต่ออายุ" (renew) เขตอำนาจศาลโลกเก่า โดยคำประกาศฉบับที่สองนี้ทำเมื่อวันที่ 3 พฤษภาคม ค.ศ.1940 โดยคำประกาศที่สองนี้เริ่มมีผลใช้บังคับวันที่ 9 พฤษภาคม ค.ศ.1940

             ฉบับที่สาม รัฐบาลไทยทำเมื่อวันที่ 20 พฤษภาคม ค.ศ.1950 ซึ่งหลังจากที่คำประกาศฉบับที่สอง (ที่ต่ออายุคำประกาศฉบับแรก) หมดอายุเป็นเวลา 14 วัน

           มีข้อสังเกตที่น่าสนใจและเป็นประเด็นข้อกฎหมายที่ฝ่ายไทยนำมาอ้างก็คือ ศาลโลกเก่านั้นได้สิ้นสุดลงเมื่อวันที่ 19 เมษายน ค.ศ.1946 และตามธรรมนูญของศาลโลกใหม่ที่มีชื่อเรียกอย่างเป็นทางการว่า "ศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ" (International Court of Justice : ICJ) นั้นมาตรา 36 วรรค 5 ได้กำหนดว่า ให้การยอมรับเขตอำนาจ "ศาลโลกเก่า" โอนถ่ายไปยัง "ศาลโลกใหม่" หากว่า คำประกาศนั้นยังมีผลใช้บังคับอยู่หรือกล่าวง่ายๆ คือ ยังไม่ขาดอายุนั่นเอง

           ข้อต่อสู้เกี่ยวกับการคัดค้านเขตอำนาจศาลโลกใหม่ที่ทนายความฝ่ายไทยต่อ สู้ในชั้นของการคัดค้านเขตอำนาจของศาลโลกใหม่นั้นมีว่า คำประกาศยอมรับเขตอำนาจศาลโลกเก่าได้ยุติลงอันเป็นผลมาจากการสิ้นสุดของศาล โลกเก่า ดังนั้น คำประกาศต่ออายุเขตอำนาจศาลโลกเก่าเมื่อวันที่ 20 เมษายน ค.ศ.1950 จึงไม่มีผลใช้บังคับอีกต่อไป

           อีกทั้งคำประกาศดังกล่าวมิใช่คำประกาศยอมรับเขตอำนาจศาลโลกใหม่ ดังนั้น ศาลโลกใหม่จึงไม่มีเขตอำนาจ

           แต่ข้อต่อสู้นี้อ่อนมาก ศาลโลกเห็นว่า คำประกาศยอมรับเขตอำนาจศาลฉบับที่สามที่รัฐบาลไทยทำเมื่อวันที่ 20 เมษายน ค.ศ.1950 นั้น ไม่สามารถใช้เป็นเหตุผลในการต่ออายุยอมรับเขตอำนาจศาลโลกเก่าได้ เพราะว่า คำประกาศฉบับที่สามนี้ ทำหลังจากที่คำประกาศฉบับที่สองหมดอายุแล้วสองอาทิตย์

           ศาลโลกเห็นว่า สิ่งที่จะต่ออายุได้นั้น สิ่งนั้นต้องเป็นสิ่งที่ยังมีอยู่ มิใช่เป็นสิ่งที่ไม่มีอยู่อีกต่อไปแล้ว อีกทั้งรัฐบาลไทยก็รู้ดีว่าขณะที่ทำคำประกาศฉบับที่สามนั้นทำหลังจากที่ศาล โลกเก่าได้สิ้นสุดลงแล้วกว่าสี่ปี (ศาลโลกเก่าสลายตัวเมื่อปี ค.ศ.1946 แต่คำประกาศฉบับที่สามทำเมื่อปี ค.ศ.1950) ข้ออ้างของประเทศไทยจึงฟังไม่ขึ้น

           ประเด็นต่อไปมีว่า ในเมื่อคำประกาศฉบับที่สามฟังไม่ได้ว่าเป็นคำประกาศต่ออายุยอมรับเขตอำนาจ ศาลโลกเก่าแล้ว ผลในทางกฎหมายของคำประกาศฉบับที่สามคืออะไร ศาลโลกเห็นว่า คำประกาศยอมรับเขตอำนาจศาลฉบับที่สามเป็นคำประกาศใหม่ ที่แยกเป็นเอกเทศออกจากคำประกาศฉบับแรกและฉบับที่สอง

           และหากพิจารณาเนื้อหาของคำประกาศที่สามแล้ว ศาลโลกเห็นว่า เป็นการประกาศยอมรับเขตอำนาจศาลโลกใหม่ โดยอิงเงื่อนไขจากคำประกาศฉบับแรก

           ดังนั้น ศาลโลกจึงมีมติเป็นเอกฉันท์ว่า ศาลโลกมีเขตอำนาจพิจารณาข้อพิพาทที่รัฐบาลกัมพูชาฟ้องรัฐบาลไทย ข้อต่อสู้ทางกฎหมายของฝ่ายไทยฟังไม่ขึ้น

 

 

  ประเด็นเรื่องเนื้อหาของข้อพิพาท

           คําร้องของกัมพูชาที่สำคัญที่ให้ศาลโลกวินิจฉัยคือประเด็นที่ว่า กัมพูชามีอำนาจอธิปไตยเหนือดินแดนอันเป็นที่ตั้งของปราสาทพระวิหาร การนำเสนอพยานหลักฐานของทั้งสองฝ่ายนั้นมีดังนี้

           ฝ่ายไทยเสนอว่า หากพิจารณาตามสนธิสัญญาที่สยามทำกับประเทศฝรั่งเศส (ขณะนั้นประเทศฝรั่งเศสปกครองกัมพูชา) เมื่อปี ค.ศ.1904 ซึ่งตามสนธิสัญญาจะใช้ "สันปันน้ำ" (watershed) ปราสาทพระวิหารจะอยู่ฝั่งไทย แต่หากพิจารณาตามแผนที่ ปราสาทพระวิหารจะอยู่ฝั่งกัมพูชา

           ขออธิบายตรงนี้เลยว่าหลังจากที่มีการทำสนธิสัญญาทวิภาคีในปี ค.ศ.1904 ทั้งสองฝ่ายได้ตั้งคณะกรรมการผสมขึ้น และไม่นานนัก คณะกรรมการชุดนี้ก็มิได้ทำงานอีกต่อไป ต่อมา ฝ่ายไทยได้ร้องขอให้ประเทศฝรั่งเศสจัดทำแผนที่ขึ้น ข้อสังเกตเกี่ยวกับแผนที่เจ้าปัญหาฉบับนี้ มีดังนี้

             ประการแรก แผนที่นี้เป็นการร้องขอจากฝ่ายไทยให้ประเทศฝรั่งเศสทำขึ้น แผนที่นี้ทำขึ้นที่กรุงปารีส การที่ประเทศร้องขอให้ประเทศฝรั่งเศสทำขึ้นนั้นเป็นเพราะว่าในขณะนั้น ประเทศไทยยังขาดผู้เชี่ยวชาญในการทำแผนที่

             ประการที่สอง การปักปันเขตแดนแล้วลงมาตราส่วนลงในแผนที่เป็นการกระทำฝ่ายเดียวของประเทศฝรั่งเศส โดยที่ฝ่ายไทยไม่มีส่วนร่วมเลย

             ประการที่สาม การทำแผนที่นี้ไม่เกี่ยวกับคณะกรรมการผสมแต่อย่างใด ในประเด็นนี้ผู้พิพากษาฟิสต์มอริสซึ่งเป็นหนึ่งในองค์คณะกล่าวว่า คณะกรรมการผสมไม่เคยแม้แต่จะ "เห็น" แผนที่นี้ อย่าว่าแต่ "รับรอง" เลย เป็นการร้องขอฝ่ายเดียวจากรัฐบาลไทย

             ประการที่สี่ เป็นเรื่องที่สำคัญที่สุดและเป็นเหตุผลสำคัญที่ศาลโลกวินิจฉัยให้ประเทศไทยแพ้ก็คือ แม้ประเทศไทยจะไม่มีส่วนในการทำแผนที่ แต่ประเทศไทยก็ไม่เคยคัดค้านหรือประท้วงเกี่ยวกับความถูกต้องของแผนที่ ทั้งๆ ที่ประเทศไทยมีโอกาสอยู่หลายครั้งที่จะทักท้วงหรือประท้วงถึงความคลาด เคลื่อนหรือความผิดพลาดของแผนที่

           โอกาสที่จะประท้วงความไม่ถูกต้องของแผนที่ เช่น กรณีการเจรจาทำสนธิสัญญาทางไมตรี พาณิชย์และการเดินเรือกับประเทศฝรั่งเศสที่ทำขึ้นในปี ค.ศ.1925-1937 แต่ไทยก็มิได้ทักท้วง

           ซึ่งศาลโลกเห็นว่า การนิ่งเฉยของประเทศไทยเป็นเวลานานเท่ากับเป็นการยอมรับความถูกต้องของแผนที่แล้ว จะมาปฏิเสธในภายหลังนั้น ไม่อาจกระทำได้ เป็นการปิดปากประเทศไทยว่าจะมาปฏิเสธความผิดพลาดของแผนที่ไม่ได้

           ยิ่งไปกว่านั้น ทางการของไทยเองยังได้ทำแผนที่ใช้ขึ้นเองอีกด้วยในปี ค.ศ.1937 โดยแผนที่ที่เจ้าหน้าที่ของไทยเป็นผู้จัดทำ ได้แสดงว่าปราสาทพระวิหารตั้งอยู่ในดินแดนของกัมพูชา ประเด็นนี้ไทยอ้างว่า แผนที่ที่ไทยทำขึ้นเองฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อใช้ในการทหารเป็นการภายในเท่านั้น แต่ศาลโลกไม่เห็นด้วยกับข้ออ้างของไทยในประเด็นนี้

           เหตุผลประการหนึ่งที่ศาลโลกเห็นว่า ประเทศไทยยอมรับอำนาจอธิปไตยของกัมพูชาเหนือที่ตั้งปราสาทพระวิหารก็คือ การที่กรมพระยาดำรงราชานุภาพได้ไปเยือนกึ่งเป็นทางการที่ปราสาทพระวิหาร ในครั้งนั้น กองทหารฝรั่งเศสได้ตั้งกองทหารเกียรติยศรับการเสด็จอย่างเต็มที่ และยังชักธงชาติของประเทศฝรั่งเศสด้วย

           ซึ่งศาลโลกเห็นว่า เท่ากับประเทศไทยยอมรับอำนาจอธิปไตยเหนือปราสาทพระวิหารว่าเป็นของกัมพูชา (ภายใต้การปกครองของฝรั่งเศส) อย่างไรก็ตาม ประเด็นนี้ ผู้พิพากษาศาลโลกท่านหนึ่งคือ ท่านเวลลิงตัน คู ซึ่งเป็นตุลาการเสียงข้างน้อยได้ทำความเห็นแย้งว่า ในเวลานั้นกรมพระยาดำรงราชานุภาพได้ดำรงตำแหน่งเสนาบดีกระทรวงมหาดไทยแล้ว แต่ดำรงตำแหน่งนายกราชบัณฑิตยสถานแห่งประเทศไทย อีกทั้งพระองค์ยังตรัสว่า การมาเยือนปราสาทพระวิหารนี้ไม่เกี่ยวกับการเมือง

           นอกจากนี้ สาเหตุอีกประการหนึ่งที่ไทยแพ้คดีอาจเป็นผลมาจากการตั้งรูปคดีที่ผิดพลาดมา ตั้งแต่ต้น แทนที่ประเทศไทยจะปฏิเสธความผิดพลาดของแผนที่ ควรรับประเด็นเรื่องแผนที่ แล้วยกข้อต่อสู้ว่า ในกรณีที่ข้อความในสนธิสัญญาที่ให้ใช้ "สันปันน้ำ" แย้งกับ "แผนที่" ในกรณีนี้ให้ถือว่าข้อความในสนธิสัญญามีค่าบังคับเหนือกว่า

           ซึ่งอนุสัญญาแวร์ซายส์ มาตรา 29 ก็มีข้อความทำนองนี้ อีกทั้งก็มีคดีที่ศาลตัดสินให้ความน่าเชื่อถือของสนธิสัญญายิ่งกว่าแผนที่

            จริงหรือที่ "การนิ่งเฉย" หรือ "กฎหมายปิดปาก" มิใช่เป็นหลักกฎหมาย

           หลังจากที่ไทยแพ้คดี นายถนัด คอมันตร์ รัฐมนตรีกระทรวงการต่างประเทศเวลานั้นกล่าวทำนองว่าศาลโลกนำหลักกฎหมายที่ไม่ชัดเจนมาตัดสินคดี ที่น่าคิดก็คือ ทำไมทนายฝ่ายไทยไม่ทราบ หรือว่า "หลักกฎหมายปิดปาก" หรือ "การนิ่งเฉย" นั้น ศาลโลกหรืออนุญาโตตุลาการระหว่างประเทศเคยนำมาใช้หลายคดีแล้ว

           อีกทั้งนักกฎหมายระหว่างประเทศก็ยังได้เขียนบทความเรื่อง "หลักกฎหมายปิดปากที่ใช้ในศาลระหว่างประเทศและความสัมพันธ์ของหลักกฎหมาย ดังกล่าวกับการนิ่งเฉย" (Estoppel before Internationals and Its Relation to Acquiescence) เขียนโดยนักกฎหมายระหว่างประเทศชื่อ Bowett ลงในวารสาร British Yearbook of International Law ปี ค.ศ.1957 และบทความชื่อ "หลักกฎหมายปิดปากในกฎหมายระหว่างประเทศ" โดย Mcgibborn ในวารสาร International and Comparative Law Quarterly ปี 1958 ซึ่งตีพิมพ์ก่อนที่ศาลโลกจะตัดสินประมาณ 3-4 ปี

           ไม่อาจคาดการณ์ได้แน่ชัดว่าฝ่ายไทยได้เคยอ่านบทความนี้หรือไม่ แต่ไม่ว่าฝ่ายไทยจะได้เคยอ่านบทความนี้หรือไม่ก็ตาม ประเด็นที่น่าคิดก็คือ ทนายความของฝ่ายไทยน่าจะย่อมรู้ถึงหลักกฎหมายปิดปากเป็นอย่างดี

           เพราะหลักว่าด้วย "การถูกการตัดสิทธิ" (Preclusion) หรือ "การนิ่งเฉย" อาจเทียบได้หรือมีผลเท่ากันกับ "หลักกฎหมายปิดปาก" อันเป็นหลักกฎหมายอังกฤษ หรือแองโกลแซกซอน

  บทส่งท้าย

           สรุปเหตุผลที่แท้จริงที่ประเทศไทยเสียปราสาทพระวิหารคือ การยอมรับความคลาดเคลื่อนของแผนที่อันเป็นผลมาจากการทำแผนที่ฝ่ายเดียวของ เจ้าหน้าที่ฝรั่งเศส ซึ่งศาลโลกเห็นว่า หลังจากที่ทำสนธิสัญญาประเทศสยามอยู่ในฐานะที่จะคัดค้านความไม่ถูกต้องของ แผนที่ได้หลายครั้ง แต่ก็มิได้คัดค้าน จึงปิดปากประเทศสยามว่าต่อมาจะปฏิเสธความไม่ถูกต้องของแผนที่ไม่ได้

           หากประเทศไทยจะเสียดินแดนอีกครั้งคงไม่ใช่เพราะนำข้อมูลการต่อสู้ทาง กฎหมายคดีความเอาไปขายให้กับประเทศเพื่อนบ้านหรือเกิดจากความไม่รักชาติ ไม่สามัคคีอย่างที่คนไทยหลายคนเข้าใจกัน (ซึ่งรวมถึง พลเอกสนธิ บุญยรัตกลิน ด้วย) แต่เกิดจากความไม่รอบคอบ ความประมาท และไม่รู้จักหน้าที่ของตนเองมากกว่า เหมือนกับสิ่งที่จะเกิดขึ้นกับสามจังหวัดภาคใต้ของเรา

 

 

เนื้อหา : บทความโดย ไพศาล ลิขิตปรีชากุล/อิณ แปล เมื่อวันที่: 23-09-2007 09:24

edit @ 14 May 2008 10:05:27 by katesnk

เนื้อหา :
เมื่อวันที่: 23-09-2007 09:08  ความคิดเห็น:  (0)
คะแนน:  

มักมีคำกล่าวอยู่เสมอว่าสังคมไทยใจดี'ไม่เคยรังเกียจคนรักเพศเดียวกัน' ตราบใดที่ "คนพวกนี้" ไม่ทำอะไรที่ เกินหน้า เกินตา เกินงาม หรือพูดง่ายๆ "อย่าล้ำเส้น"

คำกล่าวนี้สะท้อนนัยยะสำคัญสองประการต่อ ประเด็นคนรักเพศเดียวกันของสังคมไทย

หนึ่ง เรารู้เราเห็นว่าคนรักเพศเดียวกันมีตัวตนและดำรงอยู่ในสังคมนี้จริง แต่เราก็เชื่อว่า "คนพวกนี้" ไม่ใช่ของแท้ เพราะหากมองตามเพศสรีระ มนุษย์ก็มีเพียงสองเพศคือชายกับหญิง และเมื่อมาผนวกเข้ากับความคิดที่ว่า มนุษย์มีหน้าที่ต้องสืบพันธุ์ บางครั้งก็ทำให้เรามองเห็นเพียงว่าชายและหญิงต้องเกิดมาคู่กันเพื่อผลิตทายาทให้สังคม

ดูเหมือนว่าความคิดนี้ได้กลายเป็นความเชื่อกระแสหลักในสังคม และได้กลบความจริงข้ออื่นๆ ไปเสียสิ้น

หากเรามีสติ ใช้ปัญญาทบทวน ทำความเข้าใจกับปรากฏการณ์ต่างๆ ที่เกิดในสังคม เราจะพบว่า มนุษย์ใน สังคมมีความหลากหลาย และมีมากกว่าความเป็นเพศหญิงและชาย เราเห็นกันอยู่ทุกเมื่อเชื่อวันว่าหญิงบางคน ไม่รู้สึกรักใคร่ชอบพอกับชาย

ชายบางคนก็พึงใจจะมีรักกับชายด้วยกัน และอีกหลายๆคนก็พึงใจจะครองโสด มันสะท้อนว่าแท้จริงแล้ว เรามีความสามารถที่จะมองเห็นความจริงอื่นๆ ในสังคมได้อีกมากมาย แต่ทว่าความจริง คนจริงๆเหล่านั้น
ไม่ถูกยอมรับและถูกทำให้กลายเป็น 'กลุ่มอื่น' เป็นตัวประหลาด ที่ไม่ใช่ "พวกเรา"

สอง เรากลัว รังเกียจ มองว่าหาก "คนพวกนี้" ล้ำเส้นจะเป็นภัยทางสังคม ขณะที่เราปฏิเสธไม่ได้ว่า สังคมเต็มไปด้วย การอยู่ร่วมกันของความแตกต่าง มีทั้งคนรักเพศเดียวกันและคนรักต่างเพศและอื่นๆ กลุ่มคนที่มิใช่รักต่างเพศ กลับถูกพยายามจัดกลุ่ม ให้เป็นพวกเบี่ยงเบนทางเพศ ผิดปกติ วิปริต และไม่มีพื้นที่ให้เขาปรากฏตัว อย่างมนุษย์ ทั่วไปพึงกระทำได้

อยู่มาวันหนึ่ง รองปลัดกระทรวงวัฒนธรรมบอกว่า ต้องการห้ามบุคคลที่มีพฤติกรรมเบี่ยงเบนทางเพศ อาทิ กะเทย ทอม เกย์ เข้ารับราชการในหน่วยงานราชการ โดยให้สัมภาษณ์ว่า

'การจะจับคนเหล่านี้เข้าคุกหรือมีบทลงโทษตามกฎหมายนั้นทำไม่ได้จึงเรียกร้องให้เกิดการต่อต้านไม่ให้พฤติกรรม
รักร่วมเพศแพร่ระบาดมากกว่านี้'

แม้จะออกมาแก้ข่าวในภายหลังว่าแท้จริงไม่ได้รังเกียจ แต่แค่

'ไม่อยากให้เด็กมีพฤติกรรมลักษณะนี้มากนัก'

และ

'สิ่งที่ตนให้ข่าวเป็นเพียงแค่การป้องกันการลุกลามของพฤติกรรมเบี่ยงเบนทางเพศที่นับวันจะเพิ่มขึ้นจากสื่อต่างๆ
ที่นำเสนอออกมาทางโทรทัศน์'

สะท้อนความคิดของท่านรองปลัดที่มองว่าคนรักเพศเดียวกันเป็นพวกที่ทำให้สังคมเสื่อมเสีย สับสนวุ่นวาย เป็นตัวอย่างที่ไม่ดีในสังคม ราวกับว่า การรักเพศเดียวกัน เป็นโรคที่ติดต่อด้วยการจับต้องหรือมองตา จึงต้องกลัวว่า คน "ปกติ" ทั่วไปถ้าได้พบเห็น เกี่ยวข้อง จะเป็นตามกันไปทั้งบ้านทั้งเมือง

หนังสือพิมพ์บางกอกโพสต์เปิดเผยถึงกรณีเหตุเกิดที่บ้านปราณีว่ามีการร้องเรียนเรื่องเด็กผู้หญิงสองคนถูกลงโทษ
เหตุเพราะมีเพศสัมพันธ์กันเด็กถูกลงโทษด้วยการบังคับให้แสดงท่าทางการมีเพศสัมพันธ์ระหว่างผู้หญิงกับผู้หญิง
ต่อหน้าเจ้าหน้าที่

กรณีนี้ถือเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างร้ายแรง
ภายใต้สิ่งที่เราเคยพูดๆกันว่า 'สังคมไทยยอมรับคนรักเพศเดียวกัน
ไม่เคยรังเกียจ'

เรื่องนี้อยู่ระหว่างการตั้งคณะกรรมการสอบสวนข้อเท็จจริง กรณีนี้อธิบดีกรมพินิจฯมองว่า การร้องเรียนเกิดขึ้นเพราะ ความขัดแย้งระหว่างข้าราชการผู้ใหญ่

อย่างไรก็ตาม ไม่ว่าการร้องเรียนจะมาจากเหตุใด สิ่งที่ต้องตระหนักถึงคือ ความผิดของเด็กอยู่ตรงไหน จึงต้องถูกลงโทษเยี่ยงนั้น

ฉะนั้นจะมีมาตรการอย่างไรเพื่อมิให้เกิดการใช้อำนาจละเมิดเด็กในสถานพินิจฯเพียงเพราะอคติของผู้
มีอำนาจได้อีก

รักเพศเดียวกันไม่ผิดกฎหมาย ใครจะมาจับเข้าคุกไม่ได้

รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย 2540 มาตรา 30 ระบุว่า

'บุคคลย่อมเสมอกันในกฎหมายและได้รับความคุ้มครองตามกฎหมายเท่าเทียมกันชายและหญิงมีสิทธิ
เท่าเทียมกันการเลือกปฏิบัติโดยไม่เป็นธรรมต่อบุคคลเพราะเหตุแห่งความแตกต่างในถิ่นกำเนิด
เชื้อชาติ ภาษา เพศ อายุ สถานภาพทางกายหรือสุขภาพ สถานะของบุคคล ฐานะทางเศรษฐกิจหรือสังคม ความเชื่อทางศาสนา การศึกษาอบรม หรือความคิดเห็นทางการเมือง อันไม่ขัดต่อบทบัญญัต ิแห่งรัฐธรรมนูญ จะกระทำมิได้'

ในทางการแพทย์ เมื่อปี 2516 สมาคมจิตวิทยาแห่งอเมริกาประกาศถอดถอนการเป็นคนรักเพศเดียวกัน ออกจากบัญชีรายชื่อความผิดปกติทางจิต

และในประเทศไทยเรา

เมื่อปี 2545 กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข ได้มีจดหมายรับรองทางวิชาการตามหลักขององค์การ
อนามัยโลก โดยให้เอาลักษณะความสัมพันธ์ระหว่างคนเพศเดียวกันออกจากกลุ่มที่มีความผิดปกติทางจิต

สิ่งเหล่านี้ล้วนเป็นมาตรฐานและหลักในการจัดการทางสังคมให้มนุษย์ทุกคนสามารถอยู่ร่วมกันในสังคมได้
อย่างมีพื้นที่ และได้รับการเคารพศักดิ์ศรี เคารพความแตกต่างหลากหลาย

ขณะที่สังคมไทยพยายามเน้นให้เห็นว่า การเคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์เป็นเรื่องสำคัญ มีสถาบันวิชาการทาง การแพทย์ยืนยันว่า รักเพศเดียวกันไม่ใช่ความผิดปกติ

แต่ทว่า กรอบความคิด ความเชื่อเก่าๆ กลับยังเป็นคุกขังความคิดคนในสังคม ทำให้ผู้ใช้อำนาจรัฐยังคงใช้ ความรู้และความเชื่อเก่าๆ เข้ามาจัดการต่อคนรักเพศเดียวกัน จากพื้นฐานของอคติและความหวาดกลัว
จนขาดการตระหนักถึงการเคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ และก่อให้เกิดปัญหาการละเมิดและเลือกปฏิบัติ ตามมาในที่สุด

ปรากฏการณ์ที่ผ่านมา ทั้งกรณีสถาบันราชภัฏเคยออกกฎห้ามรับนักศึกษาที่รักเพศเดียวกันเข้าเรียนครู
กรณีกรมประชาสัมพันธ์ห้ามคนรักเพศเดียวกันออกทีวี ล่าสุดการลงโทษเด็กในบ้านปราณี และกรณีกระทรวงวัฒนธรรม

ทั้งหมดเป็นการเดินซ้ำรอยประวัติศาสตร์เรื่องการจัดพื้นที่ให้กับคนรักเพศเดียวกันของรัฐซึ่งหากเรายังติดอยู่กับ
ความคิดความเชื่อเก่าๆล้าหลังโดยปราศจากการตั้งคำถาม และเรายังยอมรับการใช้อำนาจที่ปราศจากความรู้ แม้จะบอกว่าเราเชื่อว่า 'มนุษย์ทุกคนมีคุณค่าและศักดิ์ศรีเท่าเทียมกัน' แต่วงจรอุบาทว์นี้คงไม่หมดไปจากสังคมไทย

http://www.goozaa.com/page.php?id=296

edit @ 13 May 2008 01:00:12 by ป้าพี่เคทจอมซ่าส์

เนื้อหา : เมื่อวันที่: 23-09-2007 09:14

ความคิดเห็น: (0) คะแนน:

เมื่อวานไปดูแฮรี่ พอตเตอร์มา รู้สึกอินมากๆ ตอนที่โดโรเรส อัมบริดด์ ออกกฏเพื่อควบคุมฮอกวอร์ตให้เป็นไปตามที่กระทรวงเวทมนต์อยากให้เป็น คนออกกฏ ออกด้วยความกลัว และการไม่ยอมรับความเป็นจริง ไม่ยอมรับว่าเจ้าแห่งความมืดกลับมาแล้ว และปิดหูปิดตานักเรียนทุกคนไม่ให้เชื่อในเรื่องนี้ เพราะหากมีคนเชื่อน้อยที่สุด มันจะทำให้พวกเขากลัวน้อยลง

ผลจากการออกกฏที่เข้มงวดมากเกินไป โดยไม่ได้มองถึงหลักความจริง และลงโทษกันอย่างเหี้ยมโหด ทำให้คนกลุ่มหนึ่งรวมตัวกันต่อต้าน และในที่สุดกฏที่ตั้งมาโดยมิชอบก็ต้องถูกทำลาย

พี่เคทดูแล้วก็รู้สึกสะใจอย่างมาก และคิดว่าในเร็วๆนี้ คงอาจจะได้เห็นเหตุการณ์คล้ายๆกับแฮรี่ พอตเตอร์ในประเทศสารขัณฑ์บางแห่ง ที่ผู้ปกครองตั้งกฏตามใจชอบโดยปราศจากความเข้าใจ

พรบ.คอมพิวเตอร์ 2550 ร่างโดย คณะกรรมการ 25 คน ซึ่งไม่มีใครทำงานเกี่ยวข้องกับคอมพิวเตอร์ แม้แต่คนสั่ง ยังไม่เคยเปิดเวปเลยด้วยซ้ำ

คนที่มีสื่อลามกเก็บไว้ดูเพียงคนเดียว ผิดตรงไหน ถ้าหากว่าเขาจะเก็บเอาไว้ระบายความเครียดของตัวเอง โดยไม่ก่อเรื่องกับใคร หรืออยากเห็น คดีข่มขืนมากขึ้น เพียงเพราะคนไม่มีทางระบาย

ไม่ใช่เพราะเรากลัวกันมากมายเหรอ จึงทำให้คนเราอยู่กันอย่างเก็บกด การหลอกลวงจึงบังเกิด ยกตัวอย่างหมอนกเขานั่นไง ด้วยอาชีพของเขา อาจจะทำให้เขาเก็บกดไม่มีทางออก อาชีพหมอ ทำให้ไปเที่ยวไม่ได้ เปิดตัวว่าเป็นเกย์ก็ไม่ได้ เพราะอาจจะไม่ได้รับการยอมรับ จึงได้แสดงออกมาแบบนี้ และถูกจับในที่สุด

เพราะเราไม่กล้ายอมรับความเป็นจริง และแก้ไขด้วยการสั่งห้าม ทำให้คนก้าวเข้าสู่ความเครียดมากขึ้น ทุกคนไม่ได้มองรากเหง้าแห่งปัญหาที่แท้จริง แต่พยายามหาแพะรับบาป โยนความผิดไปให้คนอื่น

ทำไมเราไม่ให้ความรู้กับประชาชนให้มากๆ เร่งพัฒนาในเรื่องคุณภาพของการศึกษา ถ้าประชาชนมีการศึกษาดี มีชีวิตความเป็นอยู่ที่ดี เขาคงจะมีสติยั้งคิดมากขึ้น

เราอ้างแต่ว่าสื่อทำให้คนทำผิด สื่อทำให้คนเป็นอาชญากร
พี่เคทอยากจะถามว่า ไอ้คนที่มันเป็นฆาตกร ฆ่าคนอื่น มันฆ่าหลังจากได้อ่านหนังสืออาชญากรรม หรือว่ามันฆ่าเพราะถูกแรงบีบคั้น จากปัญหาสังคม และปัญหาเศรษฐกิจ

ที่ฆ่าตัวตายกัน เพราะว่าอ่านหนังสือ แล้วคิดฆ่าตัวตาย หรือเพราะหาทางออกให้กับชีวิตไม่ได้

พ่อแม่ข่มขืนลูก พี่ป้าน้าอา ข่มขืนหลาน เพราะได้ไปอ่านนิยายที่สมสู่ระหว่างเครือญาติ หรือว่าเป็นเพราะขาดสติ และความยับยั้งชั่งใจ หรือเป็นที่กมลสันดาน

ปัญหาความรุนแรงที่เกิดขึ้น ทำไมไม่เพิ่มโทษของคนทำผิดเพือให้หลาบจำ และพยายามเร่งพัฒนาคุณภาพชีวิต ถ้าทุกคนมีงาน มีการทำ มีความเป็นอยู่ที่ดี ไม่เดือดร้อน ไม่ต้องอดยากปากแห้ง เขาจะไปปล้น ไปฆ่าใครไหมคะ ไม่มีใครอยากทำผิด

แต่กฏหมายฉบับนี้ถ้าออกมา ประชากรครึ่งหนึ่งของประเทศไทย คงเข้าไปอยู่ในคุกกันหมด เพราะคอมเกือบครึ่งหนึ่ง ต้องมีรูปโป๊ คนกลุ่มหนึ่งมีนิยายวาย และการ์ตูนวายในครอบครอง
สำนักพิมพ์หลายแห่ง อาจจะต้องปิดกิจการ คนงานหลายคนอาจจะถูกลอยแพ อาชีพหลายอาชีพสูญหายไปจากโลกนี้

ออกกฏมามากมาย ถ้าพวกเขาไม่มีงานทำ มีงานรองรับให้พวกเขาไหมคะ
การแก้ปัญหาหนึ่ง อาจจะก่อให้เกิดปัญหาอื่นๆตามมา ถ้าหากว่าเราตัดสินใจไม่รอบคอบ

พี่เคทไม่อยากอยู่ประเทศนี้ ด้วยความกลัว ไม่กล้าขยับตัวไปทางไหน หยิบจับอะไรก็ผิดไปหมด ในเมื่อเราอยู่ในประเทศที่ปกครองด้วยประชาธิปไตย ทุกคนมีเสรีภาพทางความคิดและการกระทำ แต่สิ่งที่กำลังได้รับอยู่ มันริดรอนเกินไป

พี่เคทไม่อยากยอมรับมัน
เพราะนั่นหมายความว่า พี่เคทจะไม่ได้ทำในสิ่งที่ตัวเองรัก
พี่เคทต้องปิดบอร์ดนี้ ต้องงดเขียนนิยายวาย ต้องงดอะไรหลายๆอย่าง
นั่งตัวสั่น ด้วยความกลัวกม.เล่นงาน

มีคนบอกว่า "กว่าจะเป็นนักเขียน การเกิดย่อมเจ็บปวดเสมอ"
สงสัยจะเป็นความจริง

.........................................................

ขออภัยที่พี่เคทร่ายยาวน่าเบื่อ นักเขียนคนนี้หัวรุนแรงนิดหน่อย แต่พี่เคทใช้สิทธิ์ใช้เสียงของตัวเองในการพูดตามระบอบประชาธิปไตย

วันนี้ พี่เคททำบล็อคของตัวเองเป็นครั้งแรก เพิ่งจะทำเป็น ก่อนหน้านั้นไม่เข้าใจวัฒนธรรมการมีบล็อค ไม่เข้าใจ เพราะโลว์เทคโนโลยี จับคอม พิมพ์เป็นก็บุญแล้ว ได้แต่มองดูบล็อคของคนอื่นๆ แล้วก็ชื่นชม ว่าเขาทำเก่งจัง ในใจก็กังขา ว่าเขาทำกันได้ไง แต่ก็ไม่เคยคิดจะทำ เพราะไม่รู้ว่าจะใช้ประโยชน์อะไรได้

พอถึงวันหนึ่ง ก็คิดได้ว่า เราจะมาเป็นไดโนเสาร์เต่าล้านปีได้ยังไง ในเมื่อโลกมันพัฒนาอยู่เรื่อยๆ อะไรที่ไม่เคยทำ ก็ทำมันซะ ลองมันเสียให้หมด จะได้ไม่เสียใจว่า อันนั้นก็ไม่ได้ทำ อันนี้ก็ไม่ได้ลอง ก็เลยทำขึ้นมา เป็นรูปร่างหน้าตาอย่างที่เห็น สีมันอาจจะไม่สวยนัก เพราะมือใหม่หัดทำ ต้องค่อยๆแก้ ค่อยๆเป็นค่อยๆไป

ประเดิมการทำบล็อค ไม่รู้ว่าจะยกอะไรขึ้นมาพูด มีอยู่เพียงเรื่องเดียวคือเรื่องบ่น พอดีว่าวันนี้อ่านข่าว เจอว่ามีการออกกฏหมายควบคุมสื่อลามก ซึ่งรวมไปถึง การมีหนังสือ วิดีโอ คลิปบนมือถือ และสิ่งที่อยู่ในอินเตอร์เนต และ คอมพิวเตอร์ ผู้ใดมีไว้ครอบครอง แม้เพียงชื่นชมเป็นการส่วนตัว ก็ถือว่าผิดกฏหมาย

ในฐานะคนที่เขียนนิยายแนววาย และมีฉากอีโรติกพอเป็นน้ำจิ้มให้รสชาติมันอร่อยลิ้นคนอ่าน ก็รู้สึกไม่เห็นด้วยกับกฏหมายอย่างยิ่ง ไม่ใช่เพราะว่าตัวเองเสียประโยชน์ เนื่องจากเป็นคนเขียนนิยายแนวที่กฏหมายกำลังห้าม แต่เห็นว่าสิ่งที่รัฐบาลกำลังแก้ไข มันเป็นการแก้ปัญหาที่ไม่ถูกจุด

เรื่องแบบนี้ มันสามารถมองได้ต่างมุมกัน ในมุมหนึ่ง สื่อลามกอนาจารทั้งหลาย หากไม่ควบคุมอย่างดีพอ ปล่อยให้เผยแพร่ออกมามากๆ ก็อาจจะเป็นพิษเป็นภัยต่อผู้เสพ โดยเฉพาะหากเป็นเด็กและเยาวชน เพราะเขาเหล่านั้นอาจจะอ่อนเยาว์เกินกว่าจะแยกแยะได้

แต่ในอีกแง่ การออกกฏหมายที่ริดรอนสิทธิเสรีภาพมากเกินไป แทนที่จะช่วยแก้ปัญหา อาจจะยิ่งทำให้เกิดความยุ่งยาก เมื่อคนไม่มีทางออกให้กับตัวเอง อาจจะไประบายเอากับคนอื่นๆก็ได้

ผู้ใหญ่พยายามออกกฏมาเพื่อคุ้มครองสวัสดิภาพของเยาวชน และเพื่อป้องกัน รักษา บ้านเมืองให้ปลอดภัยจากอาชญากรรมต่างๆ ต้องการลดและควบคุมให้มันเกิดขึ้นน้อยลง เลยจัดการกับสิ่งลามกทั้งปวงที่จะทำให้เป็นต้นเหตุอาชญากรรมทางเพศ แต่การเข้มงวดมาก ถึงขนาดที่ลงโทษคนที่เก็บสิ่งเหล่านี้ไว้ในครอบครอง โดยเฉพาะโทษที่เทียบเท่ากับคนที่ข่มขืน อาจจะทำให้คนหันมาทำผิดที่รุนแรงกว่าเดิม ในเมื่อโทษเท่ากัน แทนที่จะมีแค่หนังสือหรือวิดีโอ ลามกไว้ในครอบครอง เขาก็ข่มขืนคนไปเลยไม่ดีกว่าหรือ

ปัญหาเหล่านี้เป็นเรื่องละเอียดอ่อนมาก ต้องแก้ให้ถูกจุด ก่อนอื่นต้องเข้าใจก่อนว่า เรื่องของการมีเพศสัมพันธ์ ไม่ใช่เรื่องผิดบาป แต่เป็นเรื่องของธรรมชาติ หากเราให้ความรู้แก่เด็กๆ ให้ข้อมูลที่ถูกต้อง ก็อาจจะช่วยลดปัญหาการมีเซ็กส์ในวัยเรียน หรืออย่างน้อย พวกเขาก็ไม่ใช้ชีวิตอยู่บนความเสี่ยงต่อเรื่องร้ายแรงที่จะมาจากการมีเพศสัมพันธ์ หากรู้จักป้องกันก็จะไม่เกิดปัญหา

การกำหนดอายุของผู้ที่จะเสพสื่อต่างๆ น่าจะเป็นการคัดกรองได้อย่างหนึ่ง เช่น หนังสือบางหัว ที่มีเนื้อหาเฉพาะผู้ใหญ่ก็ห้ามเด็กซื้อ จัดเรตติ้งหนัง และมาตรการเพิ่มบทลงโทษสำหรับคนที่ก่อคดีข่มขืนให้มันรุนแรงขึ้น รวมทั้งส่งเสริมความรักความอบอุ่นในครอบครัวก็น่าจะเป็นวิธีที่ช่วยลดความรุนแรงเรื่องการละเมิดทางเพศได้ดี

สิ่งที่รัฐกำลังดำเนินการอยู่ แม้จะเป็นการทำเพื่อแก้ปัญหาอาชญากรรม และเพื่อให้สังคมไทยดำเนินไปอย่างถูกทำนองคลองธรรม แต่สิ่งที่ต้องนำมาคิดประกอบไปด้วยคือ นิสัยและพฤติกรรมของแต่ละบุคคล บางครั้งคนที่ทำเลวๆ อาจจะไม่ได้ถูกกระตุ้นจากสื่อ แต่เป็นที่กมลสันดานของเขา การแก้ปัญหาตามที่กล่าวมาอาจจะไร้ประโยชน์เสียเปล่า แถมซ้ำยังก่อปัญหาใหม่ๆให้เกิดขึ้นด้วย

วิชาการไปนิด และเขียนค่อนข้างสับสน แต่เป็นความรู้สึกของคนที่ทั้งเห็นด้วย และไม่เห็นด้วยกับมาตรากฏหมายของรัฐบาลชุดนี้ อยากให้มีมุมมองให้กว้าง ไม่อยากให้ตัดสินใจอะไรโดยมองเพียงด้านเดียว กลัวจะเหมือนกรณีของการไล่ปิดเวปต่างๆ ที่เห็นว่าไม่เหมาะสม โดยที่ผู้ที่ดูแล ไม่เคยแม้แต่จะเปิดเวปดูเลย แล้วแบบนี้ จะทำให้มั่นใจได้ยังไง ว่าการตัดสินแก้ปัญหาต่างๆ ได้กระทำโดยคิดอย่างรอบคอบแล้ว